Mặc dù đã hoàn thành tốt nhiều chỉ tiêu đặt ra trong 6 tháng đầu năm, tuy nhiên vẫn còn không ít hạn chế chưa được khắc phục. Bởi thế, nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm của ngành Công Thương cần sự tổng lực của các vụ, hiệp hội ngành nghề và DN nhằm đạt được những kết quả như mong đợi.
7 nhiệm vụ chính đã được Bộ trưởng Bộ Công Thương Vũ Huy Hoàng nhấn mạnh cần làm ngay tại Hội nghị trực tuyến sơ kết 6 tháng đầu năm 2010, được thực hiện trực tuyến tại hai đầu cầu Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh do Bộ trưởng Bộ Công Thương Vũ Huy Hoàng chủ trì, diễn ra trong ngày hôm nay (6/7) tại Hà Nội.
Chỉ tiêu tăng, nhưng chưa thật bền vững
Thông tin từ Bộ Công Thương cho thấy, tốc độ tăng GDP 6 tháng đầu năm 2010 ước đạt 6,16% (cùng kỳ tăng 3,87%), trong đó công nghiệp và xây dựng tăng 6,5%; dịch vụ tăng khoảng 7,05%; nông lâm ngư nghiệp và thủy sản tăng 3,31%. Tốc độ tăng trưởng thương mại nội địa đạt mức cao, tăng 26,7%; chỉ số giá tiêu dùng tăng 4,78% so với tháng 12/2009. Giá trị sản xuất công nghiệp 6 tháng đầu năm ước đạt 366,11 nghìn tỷ đồng, tăng 13,6% so với cùng kỳ năm ngoái. Kim ngạch xuất khẩu ước đạt 32,12 tỷ USD (bằng 53% kế hoạch kim ngạch xuất khẩu do Chính phủ giao), tăng 15,7% so với cùng kỳ năm 2009 tương đương với 4,37 tỷ USD. Bình quân trong 6 tháng đầu năm kim ngạch xuất khẩu ước đạt 5,35 tỷ USD/tháng, mức cao nhất từ trước tới nay.
Thực tế, nhiều chỉ tiêu kế hoạch của 6 tháng đầu năm 2010 đã được ngành Công Thương hoàn thành tốt với kết quả sản xuất công nghiệp tháng sau luôn cao hơn tháng trước; bình quân kim ngạch xuất khẩu mỗi tháng khá cao. Đặc biệt, toàn ngành đã không để xảy ra cơn sốt hàng, sốt giá như những năm trước; hoạt động kinh tế đối ngoại được đẩy mạnh với việc đàm phán và triển khai nhiều hiệp định quan trọng. Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng nhận xét, việc nhập siêu dù vẫn cao ở mức 6,7 tỷ, USD trong 6 tháng qua, chiếm 20,9% kim ngạch xuất khẩu nhưng cũng đã thấp dần theo từng tháng và toàn ngành đang bằng mọi cách phấn đấu để nhập siêu không vượt quá chỉ tiêu 20% kim ngạch xuất khẩu mà Chính phủ đã giao.
Không quá hài lòng với những gì đã đạt được, Bộ trưởng chia sẻ: Vẫn còn khá nhiều hạn chế dễ nhận thấy từ những gì toàn ngành đã thực hiện trong 6 tháng qua. Đó là chất lượng sản xuất công nghiệp chưa đảm bảo, chi phí trung gian còn lớn nên hiệu quả thực sự chưa cao. Chi phí đầu vào chi nhiều sản phẩm sản xuất cũng đang tiếp tục tăng cao, giá nguyên liệu nhập khẩu còn tăng cao hơn cả giá hàng xuất khẩu; một số công trình xây dựng cơ bản chậm tiến độ và tỷ lệ nhập siêu tăng cũng đã ảnh hưởng ít nhiều đến những kết quả đã đạt được của ngành. Đặc biệt, xuất khẩu dù tăng nhưng chưa vững chắc, nhiều mặt hàng đã đến “ngưỡng” nên muốn thúc đẩy tăng trưởng thêm cũng khó.
Cái khó của ngành điện
Dù đã nhận được sự chia sẻ của nhiều cá nhân và DN nhưng tại buổi giao ban này, ngành điện vẫn bị “ngồi ghế nóng” với khá nhiều ý kiến trách móc do thiếu điện đã ảnh hưởng đến chỉ tiêu sản xuất, xuất khẩu của các DN. Ông Vũ Đức Giang, Tổng giám đốc Tập đoàn dệt may Việt Nam (Vinatex), cho rằng: Dù rất thông cảm với ngành điện vì lý do bất khả kháng, nhưng với việc cắt điện hơn 6 ngày/tháng trong thời gian qua đã khiến các DN bị thiệt hại rất nhiều, đặc biệt là DN dệt, nhuộm. Với kim ngạch xuất khẩu hơn 4,8 tỷ USD của 6 tháng qua, lẽ ra chúng tôi phải đạt được cao hơn thế khoảng 300 triệu USD nữa nhưng do ảnh hưởng của việc cắt điện nên đành “lực bất tòng tâm”- ông Giang chia sẻ. Tương tự, bà Nguyễn Thị Tòng, Phó chủ tịch Hiệp hội da giày Việt Nam, cũng ca thán việc mất điện đã gây thiệt hại lớn cho các DN thuộc hiệp hội, nhất là những DN trong lĩnh vực thuộc da.
Chủ tịch HĐQT Tập đoàn điện lực Việt Nam (EVN), ông Đào Duy Hưng đã có lời chia sẻ với những khó khăn của các DN về tình trạng cung cấp điện trong những tháng qua. Tuy nhiên, theo ông Hưng, ngành điện cũng đang phải đối mặt với nhiều khó khăn rất cần được DN và dư luận chia sẻ, đó là bài toán giá bán điện quá thấp, không đủ bù đắp chi phí chưa có lời giải kéo theo nhiều hệ lụy như không có nhà đầu tư nước ngoài nào muốn tham gia vào ngành điện; hay như việc thiếu vốn để triển khai các dự án nhằm đảm bảo đủ điện cung ứng cho nền kinh tế.
Thực tế, từ đầu năm đến nay, EVN đã phải xả nước để cứu hạn trong những tháng mùa khô, đợt nắng hạn kỷ lục vừa qua và vẫn đang tiếp diễn đã khiến 17 hồ thủy điện của EVN về mực nước chết. Tập đoàn đã huy động mọi nguồn phát điện, thậm chí phải mua điện với giá cao tới 5.000 đồng/kwh để cung cấp cho nền kinh tế và đến thời điểm này đơn vị chịu lỗ tới 4.600 tỷ đồng trong 6 tháng đầu năm. Trong suốt 3 năm qua, EVN chưa khởi công được nhà máy điện nào vì không thu xếp được vốn; 14 năm qua không có một nhà đầu tư nước ngoài nào vào Việt Nam trong lĩnh vực điện ngoại trừ hai nhà máy ở Cà Mau. Nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này là do giá điện trong nước đang mâu thuấn với GPD và vẫn ở mức thấp, chưa hấp dẫn các nhà đầu tư.
Vấn đề mấu chốt của ngành điện lúc này chính là giá bán điện. Ngay cả các tập đoàn lớn như Than khoáng sản, Dầu khí có nhà máy sản xuất điện để bán cho EVN cũng “kêu” giá bán thấp hơn giá thành sản xuất và cần giải nhanh bài toán giá điện mới mong thúc đẩy được việc đầu tư, đảm bảo cung cấp đủ điện cho nền kinh tế. Tuy nhiên, ông Hưng cũng thừa nhận: Chúng tôi nhận thấy ngành điện cần có những giải pháp tích cực hơn trong việc cung cấp điện cho các DN và địa phương.
Tin tưởng hoàn thành kế hoạch 6 tháng cuối năm
Hầu hết các tập đoàn, tổng công ty và các hiệp hội đều tin tưởng vào việc hoàn thành kế hoạch 6 tháng cuối năm 2010, đảm bảo chỉ tiêu cả năm. Vụ trưởng Vụ Xuất nhập khẩu Bộ Công Thương- ông Phan Văn Chinh- nhận định: Với “chìa khóa” là việc tận dụng các hiệp định thương mại tự do mà Việt Nam đã ký kết với nhiều nước, khả năng hoàn thành kế hoạch xuất khẩu 6 tháng cuối năm sẽ đạt và vượt kế hoạch tăng trưởng 12% của Quốc hội đề ra; nhập siêu sẽ dao động ở mức 20-21% so với kim ngạch xuất khẩu. Đồng quan điểm này, Tổng giám đốc Vinatex cho biết: Toàn ngành dệt may đang tăng tốc thực hiện kế hoạch 6 tháng cuối năm và mục tiêu xuất khẩu 10,5 tỷ USD chắc chắn sẽ đạt được.
Đại diện Hiệp hội Lương thực Việt Nam cũng chia sẻ tin vui của các DN xuất khẩu gạo, khi tới thời điểm này số lượng hợp đồng đã được ký tăng 20% so với cùng kỳ năm 2009, góp phần vào việc đẩy mạnh xuất khẩu gạo trong quý 3 với dự kiến khoảng 1,6-1,8 triệu tấn.
Không chỉ với xuất khẩu mà hoạt động sản xuất công nghiệp cũng như lĩnh vực thương mại, dịch vụ, đặc biệt là chiến dịch tiêu thụ hàng Việt cũng đã được nhiều DN, sở công thương đánh giá sẽ có những chuyển biến tích cực trong những tháng cuối năm. Theo ông Phạm Đức Tiến, phó giám đốc Sở Công Thương Hà Nội, mặc dù tình hình của nền kinh tế thế giới còn có nhiều diễn biến phức tạp, tác động không nhỏ tới nền kinh tế trong nước nhưng ngành công thương Thủ đô sẽ cố gắng đạt được mức tăng trưởng trên 11,5%. Sở công thương Hà Nội đã và đang thực hiện nhiều biện pháp để đẩy mạnh sản xuất công nghiệp như thực hiện chương trình giao ban lắng ghe ý kiến để tháo gỡ khó khăn cho DN; đẩy mạnh và giữ bình ổn tình hình lưu thông hàng hóa với quý bình ổn giá cả năm 2010 là 350 tỷ đồng.
7 nhiệm vụ trọng tâm
Tại hội nghị, Bộ trưởng Vũ Huy Hoàng nêu lên 7 nhiệm vụ trọng tâm mà ngành Công Thương cần thực hiện trong 6 tháng cuối năm để thực hiện cho được các nhiệm vụ mà Chính phủ đã giao.
Thứ nhất, trong lĩnh vực xuất nhập khẩu: cần thúc đẩy xuất khẩu để đạt trên 6% cả năm nhằm đảm bảo và giảm căng thẳng cán cân thanh toán của nền kinh tế, hạn chế nhập siêu. Kiểm soát chặt chẽ nhập khẩu, chỉ nhập những mặt hàng thực sự cần thiết, hạn chế nhập khẩu các mặt hàng trong nước đã sản xuất được; các DN cần cân đối và dự trữ hàng nhập khẩu một cách hợp lý để tránh căng thẳng ngoại tệ, đảm bảo ổn định kinh tế vĩ mô.
Thứ hai, tập trung cho sản xuất công nghiệp, giá trị sản xuất công nghiệp phải đạt và vượt 12%, tháo gỡ khó khăn cho các DN và đặc biệt là nâng chất lượng sản phẩm để đảm bảo tính cạnh tranh của hàng hóa. Tiếp tục đẩy mạnh công tác xây dựng cơ bản, giải ngân nhất là những công trình đang đưa vào sử dụng thì phải đẩy nhanh tiến độ. Tăng năng lực sản xuất trong những năm tới nhất là những ngành điện, hóa chất, mỏ...; các lĩnh vực về công nghiệp nhẹ, công nghiệp thực phẩm để không chỉ đảm bảo hoàn thành kế hoạch năm 2010 mà còn tăng năng lực sản xuất cho những năm tiếp theo.
Thứ ba là chống lạm phát, ổn định thị trường; chống hàng giả, hàng nhái và kiểm soát, thực hiện nghiêm túc theo Pháp lệnh Giá, đặc biệt quan tâm đến các biện pháp ngăn ngừa dịch bệnh, vệ sinh an toàn thực phẩm. Ổn định cân đối cung- cầu các mặt hàng thiết yếu, không để sốt hàng, sốt giá những mặt hàng thiết yếu, hàng hóa mang tính thời vụ vào dịp tết, trung thu, dịp khai giảng năm học mới…Đẩy mạnh và thực hiện bài bản, thiết thực và mang tính chất chiến lược chương trình người Việt Nam dùng hàng Việt Nam.
Thứ tư, hoàn thành việc xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật. Xây dựng và phê duyệt các quy hoạch, kế hoạch cho những năm tiếp theo.
Thứ năm, công tác hội nhập kinh tế quốc tế 6 tháng cuối năm sẽ có rất nhiều sự kiện quan trọng của đất nước như Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 17 được tổ chức vào tháng 10. Ngành Công Thương có hai hội nghị quan trọng là Hội nghị bộ trưởng Năng lượng ASEAN lần thứ 28 và các đối tác mở rộng; Hội nghị Bộ trưởng kinh tế ASEAN và các đối tác mở rộng.
Thúc đẩy các hiệp định đàm phán thương mại như với Chi Lê, đối tác kinh tế xuyên Thái Bình dương; chuẩn bị cho việc đàm phán hiệp định khu vực tự do EU và một số nước khác. Tiếp tục xây dựng các hàng rào kỹ thuật, đặc biệt đẩy mạnh hơn nữa hoạt động đấu tranh chống các rào cản thương mại bất hợp lý mà các nước dựng lên đối với hàng Việt Nam
Thứ sáu, đẩy mạnh cải cách hành chính
Thứ bẩy, tổ chức đại hội thi đua tại các doanh nghiệp để tiến tới Đại hội thi đua toàn ngành Công Thương vào tháng 9/2010. Tổ chức Đại hội Đảng các cấp; phòng chống tham nhũng lãng phí và làm tốt công tác thông tin tuyên truyền, định hướng dư luận.
|